|
|
| |
|
1.
Voorbereiding
De ideale temperatuur om te politoeren is 20 °C. Dit bevordert het
verdampen van de alcohol.
De stukken die gepolitoerd worden moeten goed geschuurd zijn zonder
krassen of deuken. Voor je begint met politoeren bevestig je de stukken
goed op een werkbank om te verhinderen dat ze draaien. Als benodigdheden
plaats je in de buurt: de prop, fles met alcohol, de fles politoer,
puimsteenpoeder (in een zoutvatje), sumatraolie en fijn watervast
schuurpapier korrel 360 tot 600. Nooit fijner dan 600, anders polijst je
de topjes van oneffenheden..
Als prop wordt gebruikt een stuk gerafeld katoen omwonden met een stuk
linnen. De prop wordt vooraan in de handpalm gehouden, tussen duim en
wijsvinger. Na gebruik bewaar je de prop in een bokaal met een deksel.
Je maakt de prop klaar voor gebruik door het binnenste gedeelde (het
gerafeld katoen) te bevochtigen met alcohol. Daarna de prop weer
afdekken met het linnen, goed strak aanspannen. Je begint nu met het
vullen van de poriėn. Op het fijn geschuurde oppervlak wordt wat
puimsteenpoeder gestrooid. Dit goed inwrijven met de prop. Let op dat de
prop niet te nat is. Dan zwellen de poriėn en vul je ze niet. Is de prop
te droog dan schuur je het poeder over het oppervlak. Ben je hiermee
klaar dan laat je het meubel 24 uur drogen.
Voor het aanbrengen van de politoer vervang je het linnen van de prop.
Je vult de prop met politoer en alcohol. Enkele druppels sumatraolie
verhinderen kleven. Alle producten moeten extreem zuinig in de prop
gebracht worden. Met een doornatte prop lukt het politoeren niet. Altijd
de politoer aanbrengen in de prop zodat de lak tijdens het werken
langzaam uit de prop gedrukt wordt. Als je merkt dat de prop droog wordt
vul je ze opnieuw.
2.
Het politoeren zelf
Politoeren gebeurt door in cirkelvormige de prop over het oppervlak te
wrijven. De prop nooit stilhouden, dit verhindert aankleven.
Als er genoeg alcohol gebruikt wordt vertoont de prop wolkjes, die mogen
niet te vettig zijn en moeten kunnen verwijderd worden met de vinger.
Als er genoeg politoer op het oppervlak aangebracht is, verderwrijven in
de richting van de houtnerf tot de prop helemaal drooggewreven is.
Daarna 2 ą 3 dagen laten drogen.
3.
Afklaren
Hiervoor gebruik je een nieuwe prop die gevuld wordt met een beetje
alcohol. Het omhulsel is in dit geval dubbel linnen.
Afklaren is een zeer delicate bewerking die een lichte hand vergt. De
prop wordt lichtjes over het oppervlak bewogen in lengterichting en
daarna in achtvorm. Het linnen van de prop regelmatig verplaatsen,
desnoods vervangen. Hiermee doorgaan tot het linnen zuiver blijft.
Na het afklaren is oppervlak spiegelglad.
4.
Overzicht van de benodigdheden
- alcohol = zuiver gedenatureerde alcohol 98°.
- neusdruppelflesje voor de sumatraolie.
- zoutstooivatje voor puimsteenpoeder.
- potjes met deksel voor het bewaren van proppen.
- katoenprop.
|
|
|
5. Over
schellak
Politoer is schellak opgelost in alcohol. Politoeralcohol (zuiver
ethanol) wordt bij ons verkocht in flessen van 1 en 5 liter.
Schellak is de enige harssoort die niet van plantaardige oorsprong is.
Het is de uitscheidingsstof van de lakluis (coccus lakka). Deze luizen
komen voor op de schellakplantages in India en Thailand, waar ze zich
vasthechten op twijgen en takken van verschillende boomsoorten. Na de
bevruchting scheidt het wijfje een sterke hars uit, waarmee ze zichzelf
en de twijg omgeeft en waarin ze na de afzetting van de eitjes sterft.
De hars, schellak dus, wordt op een ingewikkelde manier bewerkt en
bereid. Het wordt ofwel in de natuurlijke kleur, ofwel gebleekt in de
handel gebracht. Het bleken gebeurt door de lichte soorten op te lossen
in een soda oplossing en die dan bloot te stellen aan de werking van
zuurstofafgevende chemicaliėn. Hierbij lost de schellakwas op en wordt
verwijderd. De bezonken hars wordt grondig gewassen.
Schellak is bij ons verkrijgbaar in de vorm van schilfers in de kleuren
naturel (roodbruin), kerselaar en gebleekt (geel).
Losse weetjes
Politoeren wordt veel toegepast bij muziekinstrumenten. Het wordt
hoofdzakelijk toegepast bij tokkelintrumenten. In de regel gebeurt dit
bij concertgitaren, mandolines en mandola's. Bij deze laatsten wordt het
bovenblad ook wel geboend. Piano's worden zwart gepolitoerd. Het hout
wordt eerst zwart gebeitst (beits op alcoholbasis). Bij strijkers wordt
meestal geopteerd voor vernis. Vernis is weker dan politoer wat de klank
zou ten goede komen. Stijkstokken worden meestal gepolitoerd.
Voor de bereiding van politoer vul je 1/3 van een fles met
schellakschilfers. De rest vul je op met alcohol. Goed mengen en laten
staan. Elke dag schudden en na een paar dagen is de schellak opgelost.
Daarna filteren door een linnen doek. Ongezuiverde politoer geeft een
mindere glans.
Sumatraolie is een zeer zuivere paraffineolie. Die dient als glijmiddel
tijdens het politoeren. Het is een bestanddeel van aardolie en heeft een
hoog kookpunt (280°C = hoger dan petroleum). In tegenstelling tot
lijnolie is het een niet-drogende minerale olie. |
Deze site bekijk je best in
Microsoft Internet Explorer ®, © 2007 - Franco-Belge
|